Gratis financieel advies moet mogelijk zijn

Financieel advies is sinds 2013 het advies waarvoor betaald moet worden. Vóór 2013 betaalde de klant bij het afsluiten van een financieel product alleen advieskosten in de vorm van provisie.



Sinds de nieuwe wetgeving, waarbij de klant betaalt ongeacht het wel of niet afsluiten van het product, deinzen veel klanten terug voor de kosten. Hierdoor gaan steeds meer mensen op eigen houtje aan de slag. Financieel advies moet toegankelijk en laagdrempelig blijven voor iedereen, vindt de Nederlandse Vereniging van Banken. Gratis financieel advies moet mogelijk zijn.

 

Tot 2013 was er sprake van provisie

Vanaf 1 januari 2013 betalen consumenten voor financieel advies. De kosten voor dit financieel advies worden aan een financieel adviseur betaald, ook wanneer het financiële product uiteindelijk niet wordt afgesloten. Vóór 2013 was er sprake van provisie. Dit bedrag kwam voort uit het advies en de bemiddelingskosten. De provisie bedroeg een percentage van de prijs van het uiteindelijke product. Het was voor de adviseur dan ook zaak om een zo duur mogelijk product te verkopen. Hoe hoger de prijs was, hoe hoger de provisie die ertegenover stond.

Om die reden werd er soms een te duur financieel product afgesloten, zoals een lening of een hypotheek (hypothecaire lening). Hierdoor zaten mensen aan hoge maandlasten. Door de economische crisis vanaf 2008 zijn de woningprijzen flink gedaald. Dit heeft als gevolg gehad dat veel woningen ‘onder water’ zijn komen te staan: de hypotheek is hoger dan de waarde van de woning. Dit heeft heel wat klanten in de problemen gebracht. Daarom heeft de overheid besloten dat een lening afgestemd moet zijn op het doel. Dit is enerzijds bereikt door het invoeren van nieuwe regels, en anderzijds door de provisie af te schaffen.

 

Financieel advies

Het financieel advies geldt voor alle financiële producten die worden afgesloten. De consument weet hierbij vooraf wat er betaald moet worden. Het bedrag bestaat uit advieskosten en bemiddeling. De klant betaalt deze vanaf 2013 nog steeds, maar nu onder de naam ‘advieskosten’. Dit is een vast bedrag, ongeacht de hoogte van het financieel product. De klant wordt hier vooraf over geïnformeerd. De klant is deze kosten ook kwijt wanneer deze uiteindelijk afziet van het product. Sommige adviseurs maken prijsafspraken met de klant en berekenen ongeveer de helft van de daadwerkelijke kosten wanneer de klant uiteindelijk afziet van het product. Daarnaast zijn de advieskosten vaak nihil wanneer de adviseur het financieel product niet kan leveren.



Oriënterend gesprek

Iedereen heeft vooraf recht op een oriënterend gesprek. Dit is een gesprek met de adviseur van een kwartier tot een uur. Tijdens dit gesprek wordt bekeken of het mogelijk is om het financieel product af te sluiten, maar wordt er verder niet te diep in detail getreden. Middels het oriënterend gesprek wordt het voor zowel de klant als de adviseur duidelijk of het zinvol is om door te gaan naar de volgende ronde: het betaalde adviesgesprek.

 

Wat kost het?

Hier zit hem vaak het probleem: de hoge kosten voor het adviesgesprek. Mensen die een hypotheek willen afsluiten betalen al gauw tussen de 1.500 en 3.500 euro voor een adviesgesprek. Om die reden kiezen klanten soms voor execution only of het afsluiten van een financieel product zonder tussenpersoon of adviseur. Dit mag, maar de risico’s voor de klant zijn dan hoog. De klant betaalt in dit geval alleen voor bemiddelingskosten/ afsluitkosten.

 

Advies light: gratis financieel advies

De drempel voor klanten is vaak te hoog vanwege de kosten. Aan de andere kant durven financiële adviseurs niet teveel ‘gratis’ advies te geven in verband met de strenge regelgeving. De Nederlandse Vereniging van Banken vindt dat financieel advies laagdrempelig moet zijn. Op deze manier worden klanten beschermd tegen het afsluiten van een financieel product die niet bij hun financiële situatie past of die teveel risico’s met zich meebrengt.

De nieuwe vorm van advies zou ‘advies light’ moeten gaan heten. Hierbij wordt er financieel advies uitgebracht dat gratis is, maar de klant niet in de richting van het afsluiten van het product duwt. Met het betaalde financieel advies is dit namelijk wel het geval: de klant heeft de keuze uit een oriënterend gesprek met zeer weinig informatie, of een betaald gesprek waarbij de klant al gauw minimaal honderden euro’s kwijt is. Veel klanten voelen zich dan ook gedwongen om bij deze hoge kosten gelijk maar het product af te sluiten.

Gratis financieel advies lijkt op de vorm die vóór 2013 aanwezig was: klanten konden veel advies krijgen maar betaalden pas bij het afsluiten van het product. De kosten voor het advies zaten dan in het product verwerkt onder de noemer provisie. Met het advies light moet voorkomen worden dat de adviseur een zo duur mogelijk product probeert te verkopen. Wel moet de klant zo goed mogelijk voorbereid worden op het af te sluiten product. Want door de veranderende wetgeving, maar ook mede door de financiële crisis, is de kans groot dat de klant in de problemen komt wanneer deze op eigen houtje te werk gaat. Zelfs de mensen die zeker denken te weten er voldoende verstand van te hebben, komen vaak bedrogen uit. Een financieel adviseur beschermt de klant tegen de valkuilen.



Ondanks inspanningen van banken is het ‘advies light’ nog steeds niet beschikbaar.

Bronnen en referenties
https://www.nvb.nl
http://www.nibud.nl/sparen-vermogen/ vermogen/financieel-advies.html